تارنگاشت عدالت
نویسنده: کارین لویکه فلد
برگرفته از: دنیای جوان
۱۳ مه ۲۰۲۶
چپ های لبنان با وجود کلیه فشارهای غرب از حزبﷲ در مبارزه علیه تجاوزگران اسرائیلی حمایت می کنند. مصاحبه با قصان ناصر
س: شما مدت زیادی عضو حزب کمونیست لبنان بودید و تا امروز هنوز در کنار نیروهای چپ به فعالیت سیاسی مشغولید. به نظر شما مشکل اصلی لبنان کدام است؟ آیا سیستم مذهبی مشکل اصلی است؟ آیا اسرائیل مشکل اصلی است؟ آیا دخالت های خارجی مشکل اصلی است؟
پ: اگر ما تاریخ لبنان را در نظر گیریم که در آن هرچند سال یک بار ناآرامی و شورش و یا جنگ صورت می گیرد طبیعی است که از خود سؤال کنیم مشکل کجاست؟ اختلاف نظرهای دینی خاصه لبنان نیست. کشورهایی وجود دارند که دارای ادیان و فرقه های بیشتری هستند ولی دین مشکل اصلی را تشکیل نمی دهد. به نظر من نقش اسرائیل بزرگترین مشکل ما است. نه تنها در لبنان بلکه در تمام منطقه. وقتی که به تاریخ می نگریم و می پرسیم که چرا پس از جنگ جهانی دوم اسرائیل به عنوان کشوری برای یهودیان پدید آمد، این یک دروغ بسیار بزرگ است.
هدف کشورهای غربی تاسیس پایگاهی در این منطقه، که از چند نظر بسیار مهم است بود. از نظر استراتژیک به خاطر موقعیت آن، از نظر اقتصادی، زیرا دارای منابع خام پرطرفدار عظیمی است. تقسیم این منطقه یک هدف بود و بزرگترین موفقیت غرب محسوب میشود. از این رو مهم است که نقش اسرائیل را به عنوان نوک پیکان و پیشگام قدرت های امپریالیستی برجسته کنیم، چون باوجود پیشرفت های نظامی و علمی اسرائیل این کشور بدون حمایت قدرتهای غربی قادر به ادامه حیات نیست.
در جنگ سال ۱۹۵۶ علیه مصر، پس از این که قاهره کانال سوئز را ملی کرد اسرائیل در کنار غرب می جنگید. این جنگ از طرف بریتانیای کبیر و فرانسه علیه مصر و رئیس جمهور آن جمال عبدالناصر آغاز شد و اسرائیل در آن شرکت کرد. در جنگ ژوئن ۱۹۶۷ و جنگ های بعد از آن اسرائیل همواره از طرف غرب مورد حمایت قرار گرفت. آن چه که امروز ما شاهدیم با تبلیغاتی که در خارج و در درون لبنان علیه حزبﷲ صورت می گیرد هیچ گونه قرابتی ندارد. وجود حزبﷲ و وجود «مقاومت» فقط واکنش در مقابل اقدامات اسرائیل است.
س: در رسانه های غربی حزبﷲ وسیله و ابزار و دست نشانده ایران معرفی می شود…
پ: حزبﷲ و به اصطلاح محور مقاومت نتیجه سیاست تجاوزکارانه و اشغالگرانه اسرائیل است. اگر اشغال نبود، «مقاومت» هم وجود نداشت. در همان آغاز پیدایش در سال ۱۹۴۸ اسرائیل در جنوب لبنان به شهر کوچک حولا حمله کرد و صد نفر را به قتل رساند. در آن زمان نه حزبﷲ و نه گروه مقاومت دیگری وجود داشت. همین طور در تجاوز سال ۱۹۷۸ حزبﷲ وجود نداشت و ایران نیز نقشی ایفا نمی کرد. خیر… این اتهامات هدف دیگری را دنبال می کند.
س: این اهداف کدامند؟
پ: گسترش اسرائیل و کنترل منطقه توسط این کشور. اسرائیل هنوز مرز مشخصی ندارد، مرز آن تعریف نشده و هنوز باز است. نتانیاهو در سال ۲۰۲۳ در مقابل مجمع عمومی سازمان ملل با غرور نقشه ای را نشان داد که بنا بر آن بخش هایی از کشورهای مختلف عربی نیز به اسرائیل الحاق شده بود. و ما می توانیم مطمئن باشیم که آنها به آنچه که در این نقشه مشخص شده بود قانع نخواهند بود و اسرائیل می خواهد باز هم بیشتر گسترش یابد. کشور ما و منطقه مورد تهدید است و از این رو ما باید مبارزه خود را عمدتاً روی دخالت های اسرائیل متمرکز کنیم، علیه اشغال، علیه بیرون راندن و تبعید مردم، علیه نابودی معیشت و اماکن تاریخی، مذهبی و فرهنگی مردم.
س: دولت لبنان از طرف آمریکا، فرانسه و همین طور آلمان زیر فشار قرار می گیرد که با دولت اسرائیل مذاکره کند. برخی امیدوارند که از این طریق حزبﷲ سرکوب شود و از نظر اقتصادی گشایشی صورت گیرد. برخی دیگر مانند مهاجرین داخلی و بسیاری از مردم که به آنها کمک می کنند، این گزینه را خطا می شمارند.
پ: رفتار اسرائیل با قراردادهایی که تاکنون با کشورهای منطقه به امضا رسانده نشان می دهد که اسرائیل تاکنون همیشه زیاده خواه بوده است. ما در قرار داد اسلو با مردم فلسطین شاهد بودیم، همین طور قرار داد با اردن و مصر نیز «صلح و رفاهی» که وعده داده شده بود را به ارمغان نیاورد. هردو کشور فقیرند و اوضاع مردم آنها خوب نیست و در گوش مردم فلسطین «صلح و رفاه» طنین ناگواری دارد. اسرائیل مدام تاکیدمی کند که یک دولت فلسطینی را به رسمیت نخواهد شناخت و جنوب لبنان باید «مانند غزه» ویران شود و آیا تحت این شرایط لبنان باید در مذاکرات شرکت کند؟ آری جنگ بد است و رنج و مشقت باخود به همراه می آورد ولی وقتی می توان با حریف پای میز مذاکره نشست که چیزی در دست داشته باشید و نه وقتی که حریف هر روز به شما حمله می کند. این مسئله را این دولت در بیروت درک نمی کند.
س: تلاش کشورهای منطقه و همین طور لبنان برای احراز استقلال ملی همیشه با شکست هایی روبه رو بوده. دولت عثمانی یک نیروی اشغالگر بود، بعد فرانسوی ها، بعد انگلستان و بعد اسرائیل…
پ: همه آنها آثار خود را به جای گذاردند و امروز نیز تلاش می کنند تا باز نفوذ خود را برقرار سازند. فرانسوی ها در لبنان و رئیس جمهور ترکیه رجب طیب اردوغان رؤیای امپراتوری عثمانی را در سر می پروراند و تلاش دارد در شمال سوریه نفوذ آنکارا را تشدید کند. آمریکایی ها در تمام منطقه حضور دارند… ما در لبنان هیچ گاه به استقلال واقعی دست نیافتیم. لبنان استقلال خود را با مبارزه به دست نیاورد بلکه وقتی که فرانسه منطقه را ترک کرد استقلال به لبنان «بخشیده» شد. ولی حتی آنگاه که یک نیروی اشغالگر خارجی از کشوری خارج می شود نفوذ آن، مستقیم و غیر مستقیم باقی می ماند. اسرائیل سال ها بخش هایی از لبنان را در اشغال داشت. تازه در سال ۲۰۰۰ کشور به دنبال مقاومت پایدار به ویژه مقاومت حزبﷲ آزاد شد.
س: می گویید نفوذ نیروی اشغالگر باقی می ماند. تأثیرات اشغالگری دراز مدت اسرائیل در لبنان کجا مشهود است؟
پ: از زمان جنگ ۲۰۲۴، شعار «ما باید با اسرائیل صلح کنیم» بهطور آشکار از طریق گفتوگوها و مصاحبهها در شبکههای تلویزیونی ترویج میشود. در گذشته، این موضوع بهندرت و تنها با صدای آهسته مطرح میشد – طبق قانون اساسی، لبنان با اسرائیل در حالت جنگ قرار دارد -، ولی اکنون، مهمانان برنامههای رادیو تلویزیونی عملاً مجبورند در حمایت از «صلح با اسرائیل» سخن بگویند. در غیر این صورت، کهنهپرست محسوب میشوند.
س: آیا استقلال و حاکمیت ملی کهنه پرستی است؟
پ: آری… در رسانه ها در گفتگو راجع به مسایل جاری سلاح های حزبﷲ،مسئول جنگ، تخریب و تبعید قلمداد می شود، که باید به آن پایان داد. آری، جنگ ویرانی و آوارگی با خود به همراه دارد ولی این که چه کسی ویران می سازد و یا تبعید می کند، اصلاً مطرح نمی شود. علت اسرائیل است. متأسفانه مردم دارای خودآگاهی ملی نیستند. منظور من آگاهی ناسیونالیستی نیست. منظور من آگاهی میهن دوستانه است که در لبنان وجود ندارد. نه در بین مردم و نه در سیاست و نه در رسانه ها.
س: احتمالاً منظور این است که حزبﷲ در لبنان برای ایران می رزمد. این حرف همیشه تکرار می شود.
پ: اگر کشوری اشغال باشد باید در مقابل اشغالگر ایستادگی کرد. تضادهای دیگر را می توان بعدها حل کرد. بلی، مشکلاتی بین حزبﷲ و حزب کمونیست لبنان وجود داشت. ولی اکنون ما در وضعیتی قرار گرفته ایم که اسرائیل، کشور ، یعنی کشور ما را اشغال کرده. ما را از خانه هایمان بیرون می کنند، خانواده های ما را به قتل می رسانند و ثروت های ما را به تاراج می برند و نابود می کنند. حزبﷲ مانند هر حزب دیگری اشتباهات سیاسی فراوانی مرتکب شد و اشتباهات دیگری را نیز مرتکب خواهد شد. هرکس که عمل می کند می تواند مرتکب اشتباه شود.
س: برای کمونیست ها همبستگی بین المللی همیشه بسیار مهم بود. با ویتنام، با کوبا، با افریقای جنوبی، با فلسطین….
پ: در جنگ اسپانیا بین سال های ۱۹۳۶ تا ۱۹۳۹ بریگاه بین المللی وجود داشت. و امروز؟… ببینید هم اکنون اسرائیل در دریای مدیترانه چه می کند: آنها کشتی های همبستگی با غزه را متوقف کردند، کنشگران را دستگیر کردند و شکنجه دادند… انظار بین المللی کجا است و چه می کند؟ بسیاری از دستاوردهای بین المللی پس از جنگ جهانی دوم همین طور توسط کمونیست ها حاصل شد ولی جنبش های رهایی بخش ملی در آسیا، آفریقا و آمریکای لاتین دیگر وجود ندارد. خب، فروپاشی اتحاد شوروی احتمالاً در اینجا نقش داشت ولی وقتی به کوبا نگاه می کنیم، این کشور هنوز استوار ایستاده. در آنجا یک سیستم مراقبت های بهداشتی نمونه تاسیس شد. باوجود تحریم های ایالات متحده بیش از ۵۰ سال کوبا استوار ایستاده با این که خلق این کشور با گرسنگی روبه روست.
با توجه به درگیری میان ایران و آمریکا و اسرائیل،آنچه اکنون با آن روبهرو هستیم جنگ جهانی سوم است که همه کشورها، چه مستقیم و چه غیرمستقیم، در آن درگیر هستند. روسیه و چین درگیرند، همه کشورهای عربی درگیرند و اروپای غربی نیز درگیر است. به همین دلیل آنچه در آنجا رخ میدهد بسیار مهم است. هر روز و هر هفتهای که ایرانیان مقاومت و ایستادگی میکنند، خوب است.