تارنگاشت عدالت
نویسنده: تئو مای
برگرفته از: عصرما، ارگان حزب کمونیست آلمان
١۹ ژوئن ٢٠٢۶
حمایت گسترده تنها تا حد محدودی به روبرتو سانچز کمک میکند – بررسی پروتکلهای انتخاباتی مورد مناقشه به منابع مالی نامزدها بستگی دارد.
بیش از یک هفته پس از دور دوم انتخابات ریاست جمهوری در پرو، هنوز نتیجهای حاصل نشده است. با شمارش ۹۸.۹۵ درصد آراء، کیکو فوجیموری، دختر دیکتاتور، با ۵٠.٠۸ درصد آراء، با اختلاف کمی از روبرتو سانچز، نامزد چپگرا (۴۹.۹٢ درصد) پیشی گرفته است. با تقریباً ١۸.۷ میلیون رأیدهنده واجد شرایط، اختلاف تنها ٢۸١٠۵ رأی است. شمارش آراء چند روزی است که پیشرفت کمی داشته است. اگرچه کمیسیون ملی انتخابات (ONPE) تمام آراء را ثبت کرده است، اما حدود ١۵٠٠ پروتکل انتخاباتی به دلیل تخلفات مشکوک هنوز از طرف دادگاههای ویژه در حال بررسی هستند.
مسأله به ویژه این است که هزینههای این بررسیها باید از سوی خود نامزدها پرداخت شود. در حالی که فوجیموری، که از جانب طبقه حاکم کشور حمایت میشود، به سختی از این موضوع رنج میبرد، سانچز حتی در یک مقطع مجبور به درخواست کمک مالی شد. در نتیجه، بیش از ١۷٠٠ پروتکل انتخاباتی مشکوک به دلیل کمبود بودجه نتوانستند به ضرر او بررسی شوند. این واقعیت که دفاع از حقوق دمکراتیک در نهایت به منابع مالی نامزدها بستگی دارد، ماهیت طبقاتی نهادهای پرو را که مملو از فساد هستند، برجسته میکند.
در پس این بحران سیاسی، یک بحران عمیق اجتماعی نهفته است: مدل اقتصادی نئولیبرالی که در دهه ١۹۹٠ تحت رهبری آلبرتو فوجیموری برقرار شد، در حالی که گاهی اوقات نرخ رشد بالایی را به همراه داشت، وابستگی به صادرات مواد اولیه، سلطه بورژوازی تحت سلطه ایالات متحده و بیثباتی بخشهای بزرگی از جمعیت را تشدید کرد. تا به امروز، اکثر پروییها در بخش غیررسمی کار میکنند، در حالی که ثروت، و همچنین قدرت سیاسی و رسانهای، در دست چند خانواده و شرکت متمرکز است.
دقیقاً در برابر همین شرایط بود که سانچز اکنون با تهدید شکست روبهرو است و برای این سمت نامزد شد. برنامه دولتی ارایه شده از سوی اتحاد چپگرای او «با هم برای پرو» (JP) «Juntos por el Perú» برای انتخابات دور دوم، با همکاری احزاب چپگرا و سوسیال دمکرات، اتحادیههای کارگری و سازمانهای جوانان، محیط زیست و حقوق بشر تدوین شد. در هسته اصلی آن، اتحاد نیروهای چپگرا علیه نخبگان راستگرا به رهبری فوجیموری، دمکراتیزه کردن اقتصاد و قوه قضاییه و اصلاحات اجتماعی به نفع جمعیت کارگر و روستایی قرار دارد.
با این حال، برخلاف برنامه انتخاباتی اولیهاش، اتحاد «با هم برای پرو» از درخواست فوری برای تشکیل مجلس مؤسسان به جای قانون اساسی نئولیبرال آلبرتو فوجیموری، که همچنان به قوت خود باقی است، خودداری کرده است. در حالی که هدف قانون اساسی جدید حفظ شده است، قرار است از طریق اصلاحات تدریجی و گفتوگوی عمومی گسترده به آن دست یافت. این، از یک سو، امتیازی به ناهمگونی اتحاد است، اما از سوی دیگر، همچنین یک خویشتنداری آگاهانه در مواجهه با درخواست سنتی چپها و کمونیستهای پرو برای یک قانون اساسی جدید، دمکراتیک و چندملیتی است که شامل کل جمعیت شود.
فوجیموریزم چیزی فراتر از جنبش دختر یک دیکتاتور است: از دهه ۱۹۹۰، این جنبش نماینده پروژه سیاسی آن دسته از بخشهای بورژوازی پرو بوده است که از خصوصیسازی، ظلم و ستم و قانون اساسی نئولیبرال سود میبرند. علیرغم شکستهای مکرر انتخاباتی، فوجیموریسم توانسته است موقعیت قدرت خود را حفظ کند، زیرا همچنان به حمایت شرکتهای بزرگ رسانهای، نخبگان اقتصادی و بخشهای قابل توجهی از دستگاه دولتی متکی است. برکناری و زندانی کردن پدرو کاستیلو، برنده مشروع انتخابات ۲۰۲۱، فعال اتحادیه کارگری چپگرا، روشن کرد که طبقه حاکم تنها تا زمانی تصمیمات دمکراتیک را میپذیرد که سلطه سیاسی و اقتصادی آن به طور اساسی به چالش کشیده نشود.
در حالی که کیکو فوجیموری در بحبوحه انتخابات مهم دور دوم در تعطیلات به سر میبرد، اتحاد «با هم برای پرو»، اتحادیههای کارگری و سازمانهای بومی، جوانان و حقوق بشر در حال بسیج شدن در خیابانها تحت عنوان «در دفاع از اراده مردم» هستند. حتی اگر پیروزی کیکو فوجیموری قریبالوقوع به نظر برسد، حکومت فوجیموریسم بدون مقاومت ادامه نخواهد یافت. اینکه آیا میتوان پیشرفت دمکراتیک و اجتماعی را علیه او به دست آورد یا خیر، در نهایت به قدرت جنبش کارگری سازمانیافته و جنبش مردمی بستگی دارد.