چه کسی در پس کودتای گینه بیسائو مخفی است؟

تارنگاشت عدالت

مصاحبه با ایمانی نا اوموجا*
مصاحبه کننده: داوید زیگموند شولتزه
برگرفته از: دنیای جوان
۲۹ نوامبر ۲۰۲۵

پس از انتخابات ارتش قدرت را در دست گرفت. پیروزی اپوزیسیون را دزدیدند.

س: روز چهارشنبه یک کماندوی نظامی درگینه بیسائو قدرت را در دست گرفت. آیا هم اکنون معلوم است که در پس این کودتای نظامی در این کشورغرب آفریقایی قرار دارد؟
پ: آری، هواداران و همپیمانان رئیس جمهور سابق اومانو سیسه کو امبالو. این یک کودتای نمایشی بود. چرا باید کسی علیه فردی کودتا کند که در انتخابات شکست خورده؟ قبل از آن این شایعه ها وجود داشت که آنها کودتا خواهند کرد زیرا می دانند که انتخابات را خواهند باخت. وقتی می گویم «آنها»، منظورم امبالو و همکاران نزدیکش، رهبران ارتش و همین طور کسانی که او در دولت خود منصوب کرده بود است.

اومانو سیسه کو امبالو

س: امبالو در دوران حکومتش چه رفتاری در قبال نیروهای اپوزیسیون انتخاب کرده بود؟
پ: او در سال ۲۰۲۳ می خواست حزب ما، حزب استقلال گینه و دماغه سبز PAIGCرا نابود کند به این صورت که نیروهای انتظامی وارد ساختمان مرکزی حزب شدند و با گاز اشک آور به اعضای حزب حمله بردند. علاوه براین آنها مانع شدند که ما برای انتخابات پارلمانی در آن سال از کمک های دولتی برخوردار شویم. ما مجبور بودیم مبارزه انتخاباتی خود را بدون پول و ابزار لازم و یا خودرو انجام دهیم.

در سال ۲۰۲۳ امبالو مغایر با قانون اساسی کشور مجلس را منحل کرد. این کار حتی تحت شرایط جنگی نیز مجاز نبود. در آن زمان نیز او یک کودتای فرضی را بهانه کرد و بعد از آن بارها انتخابات ریاست جمهوری را به تعویق افکند تا این که جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا (ECOWAS) دخالت کرد. به این دلیل اکنون انتخابات صورت گرفت، هرچند که امبالو هرگز مایل نبود.

س: PAIGC از شرکت در انتخابات محروم شده بود؟
پ: درست است. امبالو تضمین کرد که در دیوان عالی کشور قضات وفادار به او اکثریت داشته باشند و از این طریق از دیوان عالی که به طور غیر قانونی به کار گرفته شد استفاده کرد تا از نامزدی دومینگو پرایرا ازحزب PAIGC که بسیار محبوب بود، جلوگیری کند. در نتیجه ما تصمیم گرفتیم به فرناندو دیاس دا کوستا از PRC حزب نوسازی اجتماعی که به عنوان نامزد مستقل شرکت کرده بود بپیوندیم. او روز ۲۳ نوامبر در نتخابات پیروز شد.

س: از کجا این قدر مطمئنید؟
پ: شورای انتخابات به محل همه صندوق های انتخاباتی نماینده اعزام کرده بود. شمارش آرا کاملاً شفاف بود. نتایج شمارش هر صندوق ثبت شد و منتشر گردید و حضار از آن فیلم و عکس گرفتند. مردم حتی در مقابل مقرهای اصلی نه کمیسیون منطقه ای انتخابات اتراق کردند زیرا این شایعه وجود داشت که بازیگران هوادار امبالو می خواهند دخالت کنند. مردم گفتند : ما حق رأی داریم، ما حق داریم از آرای خود صیانت کنیم و هیچ کس نمی تواند رأی ما را برباید. نتایجی که بعد شورای انتخابات روز سه شنبه منتشر کرد نشان داد که دیاس دا کوستا ۵۲ درصد و امبولا ۴۸ درصد آرا را به خود تخصیص دادند.

 

فرناندو دیاس دا کوستا

س: اگر امبالو در پس این کودتا قرار دارد پس چرا او هم دستگیر شد؟
پ: این یک دستگیری نمایشی بود. یک روز تمام امبالو ناپدید بودکه سوار یک هواپیمای اجاره ای به صوب داکار شد. خود او خبر دستگیری خود را منتشر کرد. ولی هدف آنها این است که مطمئن شوند که همان رژیم در قدرت باقی بماند.

س: از دولت نظامی جدید چه انتظاری دارید؟
پ: آنها در طول زمامداری خود یک برنامه واقعی نخواهند داشت. هدف عمده آنها این خواهد بود که حداکثر کنترل را اعمال دارند، به ویژه کنترل خزانه دولتی را. آنها مردم را از حقوق اساسی انسان، حق آزادی بیان و اجتماعات محروم خواهند کرد.

س: PAIGC متهم می شود که ریشه های سوسیالیستی خود را از دست داده است. آیا واقعیت دارد؟
پ: خیر، برنامه و اساسنامه حزب به صراحت می گوید که ما یک حزب سوسیالیستی هستیم. این امر در سیاست های ما کاملاً منعکس است. در دهه ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ فازی وجود داشت که رئیس سابق حزب ژوائو برناردو ویآیرا از ایده سوسیالیسم فاصله گرفت. او برنامه های تعدیل ساختاری به اجرا گذاشت و قرارهایی با صندوق بین المللی ارز و بانک جهانی منعقد کرد و یک سیاست اقتصاد لیبرالی را دنبال کرد ولی او بعدها از حزب اخراج شد . در نتیجه PAIGC توانست ریشه های سوسیالیستی و همین طور خصلت پان آفریقایی و انقلابی خود را حفظ کند.

ژوائو برناردو ویآیرا

 

 

* ایمانی نا اوموجا، عضو کمیته مرکزی (حزب استقلال گینه و دماغه سبز) (PAIGC) است که در دبیرخانه ملی PAIGC به عنوان همکار در بخش آموزش ایدئولوژیک کادر ملی خدمت می‌کند.)